Kort antwoord (juli 2026): oost of west = één windrichting kiezen — niet dual oost+west. Bij ~30° helling scoren beide kanten in NL-tabellen (Milieu Centraal-lijn) ongeveer 80% van optimaal zuid (±20% minder kWh/jaar, niet de helft). Oost = ochtendpiek; west = namiddag/avond. Na 1-1-2027 (einde salderen) kiest de overlap met jouw verbruik, niet de mooiste middagpiek. Dual-array theorie: zonnepanelen-oost-west · plat-dak plaatsen: oost-west-zonnepanelen · oost-only detail: op het oosten · west-only: op het westen.
- Oost: douche, koffie, WP-start, thuiswerk — vroege kWh.
- West: koken, was na werk, EV-thuiskomst — late kWh.
- ~80% @30° oost én west vs zuid; zuidoost/zuidwest vaak ~95%.
- 2027: zelfverbruikte kWh = retail; export = TLV-band.
Eind augustus: saldering 1-1-2027 en single-oriëntatie.
Keuzetabel: oost, west, dual of zuid
| Kies | Als… | Let op |
|---|---|---|
| Oost | verbruik ochtend (douche, WP, thuiswerk) | bomen/buur ochtendschaduw |
| West | thuis na ~15:00, EV, elektrisch koken | avondschaduw gebouwen |
| Dual OW | plat dak, beide kanten kunnen | oost-west dual |
| Zuid | vrij hellend zuiddak, max kWh/kWp | middagpiek na 2027 |
| Gevel 90° | alleen balkon/reling | ~50–55% vs optimaal dak |
Percentages t.o.v. optimaal zuid (100%) — Milieu Centraal/Zonneplan-achtige matrix in dossier; andere reeksen wijken een paar procent af.
Rendementstabel: oost, west en buren
| Richting | ~30° dak | ~90° gevel |
|---|---|---|
| Zuid | 100% | ~70% |
| Zuidwest / Zuidoost | ~95% | ~65–70% |
| Oost | ~80% | ~50% (andere reeks ~46%) |
| West | ~80% | ~55% (andere reeks ~45%) |
| Noordoost / Noordwest | ~65% | ~35% |
Bronlijn dossier: Milieu Centraal-matrix + Greenchoice-correcties voor 90°. Sommige gidsen noemen oost/west plat ~85% zonder helling te noemen — dat is een absolute % zonder hoek en daarom foutgevoelig. Bij 15° liggen MC-cijfers hoger (~85%), bij 45° lager (~75%).
kWh/kWp-ordes: west-dak claims ~765 kWh/kWp; oost/west daken ~770–800; optimaal zuid ~900–1000. CBS-gemiddelde alle systemen ~875. Gebruik banden, geen sticker op de offerte.
Open je slimme meter: die grafiek kiest
De klassieke ruzie “west is beter” sterft bij één week P1/HomeWizard-data. Tel kWh tussen 7–11 en 15–20. Zit je was en douche links → oost. Zit je oven en EV rechts → west. Zit alles middag en ben je weg → overweeg zuid of dual, niet single-oost uit mode.
“West is altijd beter” is folklore. Open je slimme meter: waar zitten de kWh tussen 7–11 en 15–20? Die grafiek kiest oost of west.
Markus Weber — redacteur:
Oost en west scoren in tabellen bijna gelijk op jaarkWh. Het verschil zit in wanneer de kWh vallen. Na 2027 is een ochtend-kWh die de warmtepomp opeet meer waard dan een middag-kWh die tegen TLV + TLK het net op gaat. Kies overlap, niet prestige-zuid als je dak dat niet heeft.
Rekenvoorbeeld 4 kWp (ordes)
| Scenario | kWh/kWp-orde | 4 kWp ≈ |
|---|---|---|
| Zuid-referentie | ~900 | ~3.600 kWh/j |
| West-dak (dossier) | ~765 | ~3.060 kWh/j |
| Oost (schaalschets uit 5 kWp-data) | ~890-band in één reeks / ~80% MC | ~3.2–3.6k afhankelijk van bron |
Zonneplan-achtige praktijkdata (5 kWp): oost 4.453 kWh (−11,6% vs zuid), west 4.394 kWh (−12,8%). Omgerekend naar 4 kWp: ~3.56k oost / ~3.52k west — dicht bij elkaar. Andere bronnen leggen oost/west dieper (~20% onder zuid). Presenteer in offertes een band, geen één getal.
Rekentool: bereken opbrengst · maandcurve: per maand · zuid-max: zonnepanelen zuid.
2027-businesscase: single-oriëntatie
Saldering stopt 1 januari 2027 in één keer (niet trapsgewijs). Tot eind 2026 geldt nog 1-op-1 salderen. Daarna:
- Zelf gebruiken ≈ all-in retail (dossier-ordes ~€0,25–0,32/kWh — contract).
- Exporteren = TLV: wettelijk min. 50% van het kale leveringstarief tot 2030; netto na TLK kan lager uitkomen.
- Default zelfverbruik zonder sturen blijft vaak rond ~30%; single oost/west in één dataset ~33% (oost 32,8% / west 33,9%) — dual claims van 45–55% zijn vaak te rooskleurig.
Dossier-cite: wie alleen oost- of westdak heeft, hoeft niet te twijfelen — rendement orde 10% onder zuid, waarde per kWh kan bij dynamische tarieven fractioneel hoger liggen in de randuren. Detail wet: saldering.
Balkon en één gevel
Appartement: de gevel is oost of west. Geen dual-zadel. Optimaliseer beugel/helling, kies micro per paneel, en reken 90°-percentages (~50% oost / ~55% west vs optimaal dak). Balkon-hub: balkon zonnepanelen · stekker-pad: plug-and-play · stopcontact-praktijk: op stopcontact.
Schaduw ochtend (oostbomen) of avond (westflat) doodt meer kWh dan de 5% tussen oost en west in de tabel. Scan éérst de horizon.
Checklist: oost of west beslissen
- Week slimme-meter: kWh 7–11 vs 15–20.
- Dak of gevel? Helling 30° vs 90° → juiste %-rij.
- Schaduw ochtend én avond apart (bomen seizoen!).
- 2027-scenario: zelfverbruik % × retail vs export TLV.
- Als beide kanten + plat dak: dual overwegen → oost-west.
- Als alleen leggen: plaatsing dual of single-montage.
- Offerte: vraag oost én west-simulatie met eigen-% — niet alleen kWh-totaal.
Interne routes: oost-detail · west-detail · westen · besparen.
Fouten die single-oriëntatie kapot maken
| Fout | Gevolg |
|---|---|
| “West is altijd beter” zonder meterdata | Ochtendverbruik mist de oost-bult |
| Alleen jaarkWh vergelijken, geen uren | Na 2027 verkeerde euro-keuze |
| 85% claimen zonder helling | Offerte vs MC-matrix botsen |
| Dual beloven op één gevel | Marketingtaal, geen layout |
| Schaduw ochtend negeren op oost | Tabel 80% wordt 50% in de app |
Schaduw-logica: zonnepanelen schaduw. Wp-decoder: wattpiek. kWh-eenheid: kWh zonnepanelen.
Wat deze pagina wél en niet is
- Wél: beslismatrix oost of west; %-tabel; 2027-overlap; balkon single-gevel.
- Niet: dual rug-aan-rug kWh-theorie (oost-west).
- Niet: ballast/vrijerand/plat-dak legplan (oost-west-zonnepanelen).
- Niet: diepe oost-only of west-only maandcurves (eigen hubs hierboven).
Als je installateur “oost-west” zegt terwijl je maar één dakvlak hebt, vraag: bedoel je dual of bedoel je west? Die zin scheelt een omvormer en een jaar teleurstelling.
2027: overlap telt zwaarder
Harde stop salderen 1-1-2027. Zelf gebruiken ≈ retail; export = TLV (≥50% kale tot 2030) minus TLK. Default zelfverbruik ~30% zonder sturen.
Single oost/west kan in randuren iets hogere €/kWh tonen bij dynamische tarieven — nog steeds: max kWh is niet max euro. Saldering.
🚀 Klaar voor uw eigen balkonzonnepanelen?
Bereken nu de rendabiliteit voor uw locatie – gratis en in slechts 3 minuten!
Naar berekening →